Warunki wpisu do Ksiąg Deputacji Szlacheckiej KP

na podstawie ustawy "Prawo o szlachectwie"

Dowody szlachectwa nabytego po ogłoszeniu "Prawa o szlachectwie" w 1836r:

  1. Wydane akta i dyplomata na szlachectwo przez Władzę (carską - przyp. aut.);
  2. Patenty na stopnie oficerskie w wojsku (carskim - przyp. aut.);
  3. Nominacje na urzędy cywilne i stany służby cywilnej (w carskiej strukturze administracyjnej - przyp. aut.) ale nie tymczasowe;
  4. Odznaczenia Carskie;
  5. Postanowienie Najwyższe, nadające szlachectwo dziedziczne lub osobiste (za wyjątkowe zasługi dla caratu - przyp. aut.)

Osoby pochodzące od osób już wpisanych w księgi Deputacji Szlacheckiej, winny złożyć stosowne dokumenty stwierdzające pochodzenie od tegoż.

Dowody szlachectwa nabyte przed ogłoszeniem "Prawa o szlachectwie" w 1836r:

  • Dyplomata panujących lub nobilitacje sejmowe na podstawie Metryk Koronnych i Litewskich lub Volumina Legum, Dziennik Praw KW i KP;
  • Dokumenty potwierdzające tytuł: Książęcia, Hrabiego czy Barona jak również stopień urzędnika przed 1795r. tj. Dygnitarza Koronnego, Członka Senatu, Izby Poselskiej, Urzędnika ziemskiego, oraz odznaczonego orderem Orła Białego lub Św. Stanisława...
  • Dokumenty hipoteczne stwierdzające prawo własności dóbr ziemskich przed 1795r.
  • Dokumenty potwierdzające stopień oficerski lub wyższej administracji wojskowej, ale tylko wtedy, gdy osoby te nie miały udziału w ostatnim rokoszu! (1830 i 1831r.)

Dowodami dodatkowymi są:

  1. Przysięga na wierność Tronowi (oddzielne świadectwo poddaństwa wydane przez władzę carską!),
  2. Wyciąg z rejestru osób skazanych i karanych (z Akt Sądu Poprawczego i Sądu Kryminalnego),
  3. Rysunek - projekt herbu, którego familia chce używać dla "familii swej właściwego", ale inny (z odmianą) niż ten "który jest w posiadaniu innych familii; w razie podobieństwa powinien być widocznymi oznakami od nich rozróżniony"
  4. Opłata za rozpatrzenie podania i wystawienie dyplomatu - ok. 100 rubli sr.

Wnioski:

Z przytoczonych powyżej warunków wpisu do ksiąg Deputacji Szlacheckich wynika, że podania były pozytywnie rozpatrzone tylko w przypadku niepodważalnych dowodów poddaństwa wobec władzy Carskiej, reprezentowanej przez Namiestnika KP. Były też inne 'przeszkody'. Samo podanie do Deputacji wymagało wysokiej opłaty i kosztownych dokumentów - odpisów. Spora część podań została odrzucona (niektóre dokumenty znajdują się w AGAD, w sekcji 'Deputacje szl.' dot. dzieci Józefa i Marianny Łukowskiej s.111 - k.94-95, k.100, k.107; Władysława s. Józefa i Karoliny Czernickiej s.115 - k.17-24; Juliana s. Piotra i Anny s.116; odmowy: AGAD KRSW s.7111-7119; podania: KMSzGW 1860r. s.67, 75, 84, 131 i in.).

 

Źródło: Spis szlachty KP z dodatkiem krótkiej informacji o dowodach szlachectwa, T.1, 'Krótka wiadomość o dowodach szlachectwa str. I-XVII; Warszawa 1851;

(C) 2012 Max